|
Home
English
Programma
Artiesten
De Loden
Kiel
Tickets
Praktisch
Nieuws
Geschiedenis
Shanties
Flyers
Links
Fotogalerij
Media
Organisatie
Donateurs
Contact
naar boven
naar boven
naar boven
|
|
Shantyvrouwen in een mannenwereld |
|
"Als je nog
nooit een baby hebt gehad, mag je dan ook geen wiegeliedjes zingen?"
Alison Kelley vindt dat er niets mis mee is dat vrouwen shanties
zingen. De shantywereld wordt gedomineerd door mannen. Toch zijn er
shantyzingende folkgroepen die alleen uit vrouwen bestaan. Voorbeelden
zijn Femmes de Marins uit Frankrijk en The Johnson Girls uit New York.
Alison Kelley maakt deel uit van The Johnson Girls. In Workum is ze
vooral bekend als de vrouwelijke helft van het duo Nextradition, dat in
2001 tijdens het shantyfestival optrad. Haar verhaal over een
mannenwereld en schunnige liedteksten.
"Twintig jaar geleden stonden mannen in de folkscene niet toe dat
vrouwen shanties zongen. Een van de eerste vrouwen die ik bij een
concert in South Street Seaport hoorde zingen was Heather Wood. Dat was
eind jaren zeventig. Heather vertelde me later eens dat de twee
mannelijke leden van haar voormalige groep The Young Tradition, haar
verboden om de lead te zingen bij shanties. Als vrouw behoorde ze alleen
de refreinen mee te zingen. Het argument was, en is voor sommigen nog
steeds een argument, dat het vanuit historisch perspectief niet juist is
dat vrouwen shanties zingen. Het is mannenwerk. Dat staat inderdaad
buiten kijf. De samenleving van toen stond het vrouwen simpelweg niet
toe om aan boord van de schepen te werken. Maar waarom zouden vrouwen
dan nu geen shanties mogen zingen? Veel mannen hebben nog nooit een lijn
in de handen gehad en vaak geen idee waarover de liederen werkelijk
gaan. Als zij dan wel shanties zingen, mogen vrouwen dat ook."
"Shanties zijn fantastisch om te zingen. Als artiest, maar ook bij de
afwas of tijdens het wandelen met de hond. Ik kwam er voor het eerst mee
in aanraking toen ik als vijfjarige met mijn ouders meeging naar de
concerten in het South Street Seaport museum in Manhattan. Maandelijks
traden daar shantyzangers op. Ik vond het geweldig om mee te brullen en
volledig vrij mijn gang te gaan. Die liederen zijn zo krachtig en het
zingen ervan geeft zo'n enorme kick. De artiesten waren destijds
allemaal mannen. Ik was me daarvan niet bewust. Vooral omdat ze mij
enorm aanmoedigden om mee te doen. Ik was een jaar of zeventien toen
Heather Wood er optrad. Zij sprak over dit onderwerp. Toen pas besefte
ik dat het een mannenwereld was. Het is voor mij echter nooit een
beletsel geweest om shanties te zingen. Temeer omdat ik het levend
bewijs ben dat vrouwen stevig kunnen zingen. Ik begrijp niet dat er nog
steeds mannen zijn die vinden dat vrouwen en shanties niet samengaan. De
enige reden die ik kan bedenken om vrouwen uit te sluiten, is als er
sprake is van bijvoorbeeld een historische reconstructie bij een
theatervoorstelling, film, cd of een educatief project. Zoals die cd van
Forebitter met de geluiden van ratelende kaapstanders en het doorhalen
van lijnen. Dan kan ik best begrijpen dat ze per se geen vrouwenstemmen
willen."
"Er is wel een ander aspect dat de aandacht verdient. Veel teksten van
shanties zijn erg vernederend voor vrouwen of racistisch. De
tegenwoordig bekende varianten zijn vrij netjes, maar de oorspronkelijke
teksten zijn vreselijk. Ik groeide op met shanties en heb me nauwelijks
aan de inhoud van de liedjes gestoord. Vrouwen die pas later met
shanties in aanraking komen, storen zich er meer aan. Dat betekent niet
dat ik alles maar zing. Een zin als with my niggerum, buggerum
stinkum uit My Father Was a Dutchman, kan ik niet zingen. Al weet
ik dat mijn zingende collega's het nooit racistisch bedoelen en het puur
als een lied zien."
"De meeste shanties zijn in de loop der tijd zodanig gekuist dat ze nu
door iedereen gezongen kunnen worden. Vaak zijn de ongekuiste versies
niet eens meer bekend. Voor zover dat wel het geval is zingen
shantyzangers die oorspronkelijke teksten nauwelijks, omdat ze te erg
zijn. Hoewel? Het gebeurt nog wel eens dat mannen deze ranzige liedjes
zingen als ze onder elkaar zijn. Ze stoppen dan meteen zodra een vrouw
binnenkomt; alsof er een vieze mop verteld wordt. Bijvoorbeeld een lied
als The good ship Venus werd jaren geleden onder mannen nog wel
gezongen, maar absoluut niet in het bijzijn van kinderen en vrouwen.
Waarom niet? Wat dacht je hier van:
The captain's daughter Mabel
To fuck she wasn't able
So the dirty shits they nailed her tits
right to the chartroom table
En ook dit is door de zangers heus niet slecht bedoeld. Het publiek
moet natuurlijk wel lachen om zulke hilarische teksten. Mijn vader vond
het dan ook prima als de zangers van South Street Seaport dit zongen in
mijn bijzijn. Als kind begreep ik wel wat er gezongen werd, maar besefte
de werkelijke betekenis ervan niet. Ik zong gewoon mee, zoals iedereen.
Toen ik ouder werd, voelde ik dat de teksten meer vernederend dan
grappig waren. Ik vond het te gênant om nog langer te zingen. Woorden
als fuck en komen sowieso niet in mijn vocabulaire voor. Ik
vloek nooit, zelfs niet in een lied."
|